Elke stad of gemeente, hoe klein dan ook, heeft een cultuurbeleid. In dit onderdeel gaan we in op de verschillende manieren waarop je beroep kan doen op het lokaal bestuur.

De volgende delen komen aan bod:

We kijken ook naar de wijze waarop meerdere gemeentes of steden samenwerken rond culturele aangelegenheden. Een stad of gemeente zal deelaspecten en initiatieven rond cultuur in de eerste plaats zelf uitvoeren als lokale overheid.

Bijvoorbeeld: de gemeente heeft haar eigen cultuurdienst. Van daaruit worden alle culturele aangelegenheden geregeld.

Het uitvoeren van een cultuurbeleid verloopt in verschillende gradaties. Een gemeentelijk cultuurbeleid start bij de ondersteuning (o.a. via subsidies) van organisaties, de uitbating van een bibliotheek, noem maar op ... In de 2de lijn gaat het lokaal bestuur zelf cultuurzaken organiseren en eventueel programmeren (bijvoorbeeld via een cultuurcentrum) en dan kunnen die diensten verzelfstandigd worden. In 3de lijn gaan ze de krachten intergemeentelijk bundelen.

Over het algemeen kan je stellen dat de verschillende vormen van samenwerken zich van elkaar onderscheiden door:

  • het al dan niet hebben van een rechtspersoon;
  • het al dan niet werken met een beheersoverdracht;
  • het al dan niet oprichten van een zelfstandig werkende structuur.

Wat is rechtspersoonlijkheid?

Wanneer een vereniging rechtspersoonlijkheid heeft, wil dat zeggen dat ze niet alleen feitelijk bestaat, maar ook juridisch. Het gevolg hiervan is dat de vereniging kan deelnemen aan het rechtsverkeer. Ze kan dan ook, net zoals gewone mensen, contracten afsluiten, mensen tewerkstellen … Daarnaast heeft de vereniging een eigen vermogen, dat los staat van de deelnemende steden en gemeenten. Meer info hierover vindt je hier op onze kennisbank.

Wat is een beheersoverdracht?

Onder beheersoverdracht begrijpen we: het toevertrouwen door de deelnemende gemeenten aan het samenwerkingsverband van de uitvoering van door hen genomen beslissingen in het kader van zijn doelstellingen, in die zin dat de deelnemende gemeenten zich het recht ontzeggen zelfstandig of samen met derden dezelfde opdracht uit te voeren.

    Wettelijk kader

    Weet dat wanneer je in aanraking komt met het beheer, de organisatiestructuur en het verzelfstandigen van diensten die vanuit de gemeente worden georganiseerd, je rekening moet houden met de volgende wetgeving:

    •    Het Cultuurpact
    •    Het decreet en uitvoeringsbesluit Lokaal Cultuurbeleid
    •    Het Gemeentedecreet
    •    Het beleids- en beheerscyclus-besluit

    Interessante organisaties

    OP/TIL stimuleert cultuur in alle richtingen. Over de grenzen van gemeenten heen: bovenlokaal. Tussen genres, sectoren, disciplines of beleidsdomeinen: transversaal. 

    Samen gaan we voor digitale innovatie in kunst en cultuur, zodat we ook morgen relevant blijven. Cultuurconnect slaat een brug tussen lokale cultuurhuizen, bibliotheken, overheden, technologiespelers en artistieke initiatieven.

    cult! is dé netwerkorganisatie en belangenbehartiger van cultuurhuizen in Vlaanderen en Brussel. cult! promoot, steunt, verdedigt en verbindt deze open huizen in hun diversiteit en dynamiek. In een veranderende maatschappelijke context zoekt cult! samen met leden en partners naar gerichte oplossingen voor collectieve uitdagingen. cult! informeert, adviseert, stimuleert en inspireert cultuurhuizen van vandaag en van de toekomst.

    Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten is een vzw die als kennisnetwerkcentrum fungeert voor haar leden.